De kunst van het ouder worden is: loslaten.

141009Aartsen6903d

Dr. Marja Aartsen, als wetenschapper gespecialiseerd in sociale gerontologie.

„Er zitten veel verschillende kanten aan het proces van ouder worden. We moeten ons realiseren dat je op een gegeven moment gaat afbrokkelen. Vanaf ongeveer je dertigste levensjaar is dat al geval. De wetenschapper Paul Baltes heeft het niet voor niets over „de incomplete architectuur van het lichaam”.

De wetenschapper Aubrey de Grey ziet ouder worden als een ziekte. Hij denkt dat het mogelijk is om die ziekte te bestrijden en dat we wel duizend jaar oud kunnen worden.

Ik denk hier anders over. Volgens mij er is werkelijk een  fysiek einde aan het lichaam en dus aan het leven. Er zijn natuurlijk tal van mogelijkheden om zo gezond en prettig mogelijk oud te worden. Daarmee neemt de kans toe dat we een hoge leeftijd bereiken.

De wetenschapper Baltes geeft als advies om een hoge leeftijd te bereiken: doe precies datgene wat je het beste kunt. Door selectie en optimalisatie ontstaat niet alleen voldoening, maar worden de beste kansen gecreëerd om succesvol oud te worden. Of je vervolgens succesvol oud wordt, hangt van meerdere factoren af.

De wetenschappers Rowe en Kahn gaan uit van de volgende definiëring bij succesvol oud worden: een situatie waarin fysieke, sociale en mentale gezondheid optimaal is. Karakter speelt daarbij een rol. Als je gunstige karaktereigenschappen hebt zoals humor en relativeringsvermogen, helpt dat. Mensen die in staat zijn om te relativeren, worden namelijk ouder.

Uit een onderzoek onder honderdjarigen bleek dat mensen die zo’n hoge leeftijd bereiken allemaal een dergelijk relativeringsvermogen bezitten. Ze voelen zich gelukkig en ze zijn op een succesvolle manier oud geworden.

Eenzaamheid blijkt ondermijnend te werken bij een gunstig verouderingsproces. Wie zich eenzaam voelt, heeft een grotere kans om ziek te worden. Op soortgelijke wijze zijn depressies funest voor de mentale gezondheid en het ouder worden.

Oude mensen kunnen veel gebreken hebben, maar met gelijkgestemden om zich heen, voelen ze zich vrijwel altijd beter. Een sociale kring waarin men zich op zijn gemak voelt, heeft dus een positieve uitwerking op het welzijn.

Een interessant fenomeen dat zich voordoet bij ouderen die aan een chronische ziekte lijden, is de zogenaamde aging paradox. Dit houdt in dat deze mensen in staat zijn om hun eigen toestand te relativeren en de situatie waarin ze zich bevinden te accepteren, ondanks bijvoorbeeld ziektes. Door zich met anderen te vergelijken, en vervolgens te zien dat hun eigen toestand lang nog niet zo slecht is, voelt men zich vaak tóch beter. Elke levensfase kent bepaalde problemen. Wanneer die in een bepaalde levensfase niet overwonnen worden, kan zich dat op latere leeftijd wreken. Wie daar wel in slaagt, wordt tevredener oud.

Het zou interessant zijn om een ander perspectief op oud worden te ontwikkelen. In de westerse samenleving zijn we voortdurend bezig met zaken als ‚meer’ en ‚beter’ naarmate we ouder worden. Zodra je ouder wordt, moet je immers tot meer in staat zijn. Je moet groeien in je werk; eerst ben je junior, dan senior, en ga zo maar door. Ook wordt er meer productiecapaciteit van je verwacht. Maar is dat eigenlijk realistisch, kun je je afvragen?

Bij natuurvolken denkt men meer in cycli van het leven: het begint allemaal met de jeugd; dat is de lente. Daarna komt de zomer; dat is het arbeidzame leven. Tot slot kom je in de herfst van je leven terecht. Dat is de periode voor de oudere mens van de overdracht van kennis en vaardigheden naar jongeren. Het idee is dat je dan iets terug gaat geven aan een nieuwe generatie.

Zelf ben ik ook met deze overdracht bezig. Ik kan in mijn werk nog groeien; ik heb misschien wel de mogelijkheid om hoogleraar te worden. Maar geeft me dat de meeste voldoening, vraag ik mij soms wel eens af. Zou ik niet meer bezig moeten zijn met het teruggeven van mijn expertise en kennis om de nieuwe generatie in hun groei van lente naar zomer te ondersteunen?  Ik vind dat laatste een sympathieke gedachte. Het vraagt een vorm van nederigheid om niet alleen maar te willen groeien, maar iets terug te willen geven. Eigenlijk is de kunst van het ouder worden in staat zijn om los te laten.”

Fotografie: Werry Crone

Tekst & vertaling: Rachel Visscher

 

The art of aging: being able to let go. 

Dr. Marja Aartsen, social scientist specialized in social gerontology. 

„There are many ways to perceive the process of aging. We should realize that we as human beings are in fact in a constant process of ‚breakdown’. This process starts to accelerate at the age of thirty. Scientist Paul Baltes refers to this as the „incomplete architecture of the human body”. 

Scientist Aubrey de Grey perceives aging as an illness. He thinks it is possible to conquer this disease and that we are able to become a thousand years old. 

I have different ideas about this. To my opinion the physical body is limited and thereby human life has concrete boundaries. 

There are of course many ways to age in a healthy and pleasant way. When people age in a positive way, their chances increase of becoming very old.

In order to become old, scientist Paul Baltes gives the following advise: do exactly what you do best. By selection and optimization one will feels satisfied and thus has the best chances to age ‚successfully’. 

Aging successfully depends on several factors.

Scientists Rowe and Kahn consider successful aging a situation in which the physical, social and mental health of an older person are at their best. This state of well-being is highly influenced by somebody’s character. Positive character traits such as humour or being able to put things in perspective, can contribute to this. 

A research among people who had become a hundred years old, demonstrated the necessity of these character traits as they all possessed them. 

Loneliness has a negative influence on the process of aging. People who feel lonely, are more likely to develop an illness. In a similar way depressions have a negative effect on one’s mental health and on aging in a good way. Older people can suffer many small or big physical challenges. However, when elderly are surrounded by people they feel affiliated with, they feel better. A positive social peer group, one with whom one can feel connected, has a positive effect on one’s well-being. 

An interesting phenomenon that occurs with older people that suffer from a chronic disease, is what is called the aging paradox. This refers to the way people are able to put their own situation in perspective, despite their illnesses. By comparing oneself to others, and consequently observing that your own situation is not very bad in respect to others, people tend to feel better. Every phase of the life of a person has certain challenges. When those are not overcome in a certain part of one’s life, the possibility exists that this will have a negative effect when one grows old. Thereby, it can be an impediment to aging in a satisfying way. 

It would be interesting to develop a different perspective on aging. In western societies we are focused on ‚more’ and ‚better’ when we age. The older we become, the more we should be able to do. We should grow in our work; first by obtaining a position as a junior, then by becoming a senior and so forth. The older we get, our productivity should increase. However, one can ask oneself if this is realistic?

In certain ethnic groups one thinks more in life cycles: it all starts with the young people. That period in a person’s life is connected to springtime. Then summer arrives. That is the period of time which evolves around work. Lastly, one enters the autumn of one’s life. At this point an older human being passes on his knowledge and skills to younger people in order to give something back to the next generations. 

Personally I am reflecting on this transmission of knowledge from time to time. At my university I may have the possibility to become a professor. But will this give me most satisfaction, I wonder. Shouldn’t I occupy myself more with transmitting my knowledge and skills to the next generation of scientists, in order to support their growth from spring to summer?

I am attracted to this idea. It demands humbleness. One can not only be focused on growth, one but should give and pass on. I believe that the art of aging comes down to being able to do this and thereby being able to let go.”

 

 

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *